هميشه روال بر اين بوده که وزراي پيشنهادي، برنامه‌هاي خود را به مجلس شوراي اسلامي براي اخذ رأي اعتماد ارايه مي‌دهند. وزير اخير اقتصاد و دارايي، دکتر دژپسند نيز به مانند گذشتگان برنامه‌اي براي آتيه وزارت امور اقتصاد و دارايي تدوين و ارايه نمودند. برنامه‌هاي ايشان کليه بخش‌هاي اقتصادي کشور را به نحوي در برگرفته است.

مسئله مهم اين است که آيا اين برنامه‌ها در مدت زمان باقيمانده دولت دوازدهم قابليت اجرا مي‌تواند داشته باشد؟ در ادامه به بررسي اين موضوع خواهيم پرداخت.

شمايي کلي از سوابق علمي و اجرايي دکتر فرهاد دژپسند، وزير امور اقتصاد و دارايي:

wikibank24.com

 

در ابتدا نياز است که اهم برنامه‌هاي وزير اقتصاد و دارايي را تشريح کنيم، وزير در کميسيون مجلس و صحن علني مجلس در تاريخ ۵/۸/۱۳۹۷ به صورت کلي موضوعات زير را مورد اشاره قراردادند:

 

فرهاد دژپسند:

سرمايه گذار باید احساس امنیت کند، وجود امنیت یک بحث است و احساس امنیت بحثی به مراتب مهم تر، در اولین گام لایحه تامین امنیت سرمایه گذاری تدوین مي‌شود.

 

  • تشکیل هسته‌های اندیشه‌ورزي، شامل دانشگاه‌ها، بخش خصوصی و نمايندگان مجلس؛
  • سرمایه اجتماعی راه‌حل برون رفت از جنگ اقتصادی؛
  • استفاده از برنامه‌هاي گذشته همچون طراحي برنامه اقتصاد بدون نفت در دهه ۷۰؛ در گذشته توانستیم برنامه تحقق عدالت اجتماعی را تدوین کنیم.
  • ارتباط نظام مالياتي و گمرکي با بنگاه های تولیدی ایران که نيازمند بهبود فضای کسب و کار؛
  • تامین مالی از برنامه‌های اصلی است که پيش از همه بايد نظام بانکی اصلاح گردد که از طريق کاهش مطالبات معوق، شرکت‌داری و اموال مازاد بانکها مي‌تواند صورت پذيرد که مي‌تواند منجر به افزايش اعطای تسهیلات گردد.
  • تاکيد بر هدایت جریان نقدینگی به سمت بخش های تولیدی و حرکت به سمت اقتصاد هوشمند؛
  • سرمایه گذار باید احساس امنیت کند، وجود امنیت یک بحث است و احساس امنیت بحثی به مراتب مهم تر، در اولین گام لایحه تامین امنیت سرمایه گذاری تدوین مي‌شود.
  • گمرک باید اصلاح و بازسازی شود. گمرک نیاز به مکانیزه و الکترونیکی شدن دارد.
  • خصوصی‌سازی باید جدی‌تر دنبال شود. بخش خصوصی نباید یار دوازدهم دولت باشد، بلکه بایدشريک دولت در اقتصاد باشد. خصوصی‌سازی فقط به معنای واگذاری نیست، بلکه باید بستر را برای فعالیت بخش خصوصی فراهم کنیم.
  • بحث مهمتر برای کارآمدی وزارت امور اقتصاد و دارایی شایسته سالاری است، حکمرانی خوب جزء با شایسته سالاری صورت نمی‌گیرد و کسانی که بر کرسی تکیه زده‌اند باید اراده قوی داشته باشند.

                                   

دژپسند در تدوین پنج برنامه از برنامه‌هاي پنجساله توسعه اقتصادي کشورنقش داشته و ادعا نموده که قانون برنامه ششم توسعه قوی ترین و کامل ترین برنامه توسعه اقتصادی کشور بعد از انقلاب است.

 

پيشتر گفته شد، دژپسند از گمرک گرفته تا بانک مرکزي و خزانه و سرمايه‌گذاري و ساير سازمان‌هاي و نهادهاي مرتبط و زيرمجموعه را مورد توجه قرار داده است. البته با توجه به تخصص و سوابق اجرايي ايشان که از گذشته تاکنون به نوعي در ارتباط مستقيم با برنامه‌هاي توسعه کشور شرکت داشتند و در سازمان برنامه و بودجه نيز فعاليت اجرايي داشتند و همچنين به صورت آکادميک مسايل علمي را مورد توجه قرار داده، مي‌توان انتظار داشت که مديريتي برگرفته از علم و عمل در سرلوحه کار خود قرار دهد. اما آنچه مسلم است اين است که برخي از کارها همچون مکانيزه نمودن و الکترونيکي نمودن برخي محمل‌ها از قبيل گمرک يکي از کارهايي است که جاي تأمل بسيار دارد چون از طرفي مراجع قدرت بسياري از نبود اين سيستم استفاده نموده و فسادهاي کلان و دور زدن قوانين را انجام داده که به شدت با وضع سيستم الکترونيکي در اين بخش مخالفت و لابي‌هاي مربوطه را انجام خواهند داد. آيا ايشان توان مقابله با لابي و قدرت اين افراد را دارند؟ بايد ديد در آينده چه مي‌شود.

موضوع ديگري که محل اعراب دارد اين است که اصلاح نظام بانکي را مدنظر قرار دادند که البته در حال حاضر قانون پولي و بانکي کشور بازنگري و اصلاحيات مرتبط انجام شده آيا صرفاً اين اصلاحيات مي‌تواند کمک حال صدرات ايشان در وزارتخانه مربوطه را بنمايد باز بايد منتظر ماند که اين قانون چه ميزان جامع و کامل نگارش شده و اينکه اجرا شدن آن به مراتب مهم‌تر است.

 

علاوه بر اين‌ها، در برنامه‌هاي وزير به خصوصي‌سازي اشاره شده که از زمان تصويب قانون خصوصي‌سازي که بيش از يک دهه مي‌گذرد و در حال اجرايي شدن است به صورت عملي تأثير آنچناني در وضعيت کسب و کار و کشور مشاهده نمي‌شود چون در اجرا بسيار ضعيف عمل گرديده که تا آنجا که در گفتگوي عامه به خصولتي اشاره مي‌شود نه خصوصي چرا که سيطره دولت همچنان بر آن سايه انداخته و توان رخت بستن لايه پيشين خود را ندارد. به نظر مي‌رسد ايشان بايد در برنامه‌هاي خصوصي‌سازي و اجراي آنها بيشتر توجه نمايد تا اثرات آن در جامعه نمايان گردد.

 

در جوامع توسعه يافته يکي از اصول زيربنايي حرکت در راستاي توسعه توجه اکيد بر تفکر و انديشه و شايسته سالاري نيروي کار است.

 

نکته قابل توجهي که ايشان مدنظر قرار داده‌اند موضوع انديشه‌ورزي و شايسته‌سالاري و توسعه انساني است که به نظر در جوامع توسعه يافته يکي از اصول زيربنايي حرکت در راستاي توسعه توجه اکيد بر تفکر و انديشه و شايسته سالاري نيروي کار است. هر جايي به اين موارد توجه نموده‌اند به سرعت نتيجه آن مشاهده گرديه است زير تا زماني که در انديشه صحت موضوع بررسي نگردد در عمل نمي‌توان انتظار داشت که صحيح و درست اجرا شود. با اين وصف، به نظر مي‌رسد وزير اقتصاد با مدنظر قراردادن اين موضوع قدمي جلوتر از ساير وزراي گذشته برداشته و انتظارات را بيشتر نموده که بايست منتظر ماند و اقدامات عملي ايشان در واقعيت صدراتشان را مشاهده نمود و عملکرد را مودر بررسي قرار داد.

در نهايت مي توان گفت، همه شواهد و گذشته ايشان حاکي از آن است که با توجه به سوابق گذشته مي‌توان انتظار داشت، چنانچه اجاعي از سوي سايرين و مراجع قدرت صورت گيرد وزير بتواند به برنامه‌هاي خود جامعه عمل بپوشاند و وضعيت اقتصادي و آتي نيز بهتر گردد. اما هميشه برنامه‌ها فراي واقعيات نگارش مي‌شود و در عمل آن چيزي نبوده که در تئوري تدوين و نگارش شده است. با اين حال اميدواريم که ايشان حداقل انحراف از برنامه‌هايشان را داشته باشند و به بيشتر آن‌ها عمل نمايند.

 

استفاده از مطالب ويکي بانک ۲۴ با ذکر منبع بلامانع است.

 

  • نویسنده : گلزار آقايي